Tenderat i merr me vlerën më të lartë, në mënyrë klieteliste, korruptive dhe me letra false, ndërsa punëtorët i paguan me 2 mijë lekë në muajt, gati sa në kohën e Partisë së Punës. Jo dy mijë lekë në ditë, por në muaj!
Ky është çerri Aldi Llazo nga Bishqethmi i Lushnjes, pronar në letra i kompanisë së ndërtimit Llazo bashkë me vëllanë Anea Llazi, me nipt K24218401K, e cila ka nisur të lidhë kontrata të dyshimta me institucionet publike nga Fieri në Tiranë, duke kaluar në llogari miliona euro para publike.
Ndërsa Aldi Llazo harbohet në Londër me paratë që merr në buxhetin e shtetit duke korruptuar kryebashkiakë dhe drejtorë, shumicën e punëtorëve i paguan me një pagë qesharake, shumë larg nivelit të pagës minimale të vendosur nga qeveria.
Do të mjaftonte ky krim masivi ekonomik dhe mashtrim me taksat që kjo kompani të rrethohej me shiritin e krimit ekonomik, ndërsa Llazo të procedohej nga prokuroria si administrator.
Edhe pse paga minimale është 30 mijë lekë të reja, kompania Llazo sh.p.k paguan punëtorët e krahut me 2 mijë lekë në muaj, ose rreth 20 dollarë në muaj.
Me 20 USD nuk mund të blesh një picë në Londër.
Deri në në fillim të vitit 2021, kur paga minimale ishte bërë 300 USD, kompania e çerrit Aldi Llazo rezulton se ka paguar me vetëm 2 mijë lekë pagë në muaj shtruesit e pllakave, elektricistët, drejtuesit e makinave të betonit, drejtuesit e makinave të asfaltimit, drejtuesit makinave të rënda, mekanikët e etj.
Nëse paga e një arkitekti është mbi 1 mijë euro, kompania Llazo shpk, për të shmangur takimet, e paguan arkitektin për 3 mijë lekë në muaj, një pagë kjo sa një bakshish.
Dihet që punëtorët nuk qëndrojnë as një minutë me pagë mujore sa 3 pica në Tiranë, ndaj pyetja që shtrohet është pse ku i merr paratë çunaku i tenderave që paguan nën dorë dhe pse tatimet nuk kanë sinjalizuar prokurorinë për krimin ekonomik.
Tendera klientelistë
Informacionet flasin për Enea dhe Aldi Llazo, pronarët e kompanisë, të cilës kanë krijuar një skemë klienteliste deri në Tiranë, duke ndarë paratë publike me tendera korruptivë.
Dhe, pas këtyre informacioneve, redaksia hulumtoi tenderat e fituar nga kjo kompani në 2021-shin. Dhe, ashtu siç pritej, tenderat janë shumë milionësh, madje shumica pa garë apo me favorizime nga autoritetet kontraktuese.
Hulumtimin po e nisim nga muaji janar 2021, ku në Bashkinë Fier, kompania Llazo ka fituar tenderin me objekt “blerje betoni”. Fondi limit i këtij tenderi ishte 22 956 000 lekë pa TVSH.
Ndërkohë, në një dokument tjetër, Llazo është s’kualifikuar me arsyetimin se “nuk disponon certifikatat e cilësisë”.
Por, pavarësisht kësaj, ka vijuar të fitojë tendera, kësaj here me objekt kontrate “rikonstruksion rrjet TM, kabine elektrike dhe ndërtim rrjeti TU me përcjellësa Al me vetëmbajtje të tipit ABC për fiderin nr.3 N/ST 35/10 Rrogozhinë”. Në këtë procedurë Llazo ka qenë bashkë me firmën “Besta”. Fondi i këtij tenderi ka qenë plot gjysmë miliardi.
Llazo ka vijuar të fitojë tendera, kësaj herë me objekt “Blerje materiale inerte dhe materiale ndërtimi për nevojat e shoqërisë”. Kësaj herë tenderi ka qenë me vlerë 100 milionë lekë të vjetra me TVSH. Pra, një tender në “shtëpi”, në bashkitë e të cilave njerëzit “hije” të Llazo-s kanë influenca te mëdha.
Tenderi i radhës ka qenë po në Lushnje, kësaj herë nga Ndërmarrja Publike e Pasurive në Lushnje, për blerje betoni dhe turbino. Në këtë procedurë morën pjesë disa kompani, ku Llazo ka bërë një ofertë prej 157 milionë lekësh të vjetra. Ndërkohë, ka pasur oferta edhe 130 milionë, por janë s’kualifikuar!
Ndërkohë, sipas dokumenteve që disponon redaksia jonë, Llazo ka vijuar të fitojë tendera me favorizime. Kësaj herë nga Durrës, e cila bëri tender me objekt rikonstruksion i rrugës “Syri i Detit”, ku fondi ishte 66 milionë lekë të vjetra. Oferta më e ulët ka qenë me vlerë 38 milionë lekë, ndërkohe Llazo është shpallur fitues me një ofertë prej 44 milionë lekësh. Pra, për një tender të thjeshtë rikonstruksioni fiton firma që ofron më shumë.
Por, harta e tenderëve të Llazo-s zgjerohet edhe në Agjencinë Kombëtare të Turizmit, e cila ka bërë tenderin “konstruksion godine”. Oferta më e ulët ka qenë 71 milionë lekë, ndërsa Llazo ka ofruar 77 milionë.
Ndërkohë, një tjetër agjenci shtetërore e ka shpallur fituese. Bëhet fjalë për Agjencinë për Efiçencën e Energjisë, e cila ka bërë një tender me objekt “projekt pilot për ndërtimin e një godine me ‘0 Energji’”. Llazo, bashkë me dy firma të tjera, janë shpallur fituese të tenderit me vlerë rreth 1 milionë euro. Pra, nga muaji në muaji tenderat e Lazo-s janë shtuar si me magji!
Redaksia vijoi hulumtimin, teksa u ndalëm te një procedurë nga Bashkia Gramsh, e cila ka bërë një tender me objekt “sistemim asfaltim rruga “Llapushaj”, me afat 6 muaj nga data e lidhjes së kontratës. Oferta më e ulët ka qenë me vlerë 684 milionë lekë të vjetra.
Ndërkohë, Llazo bashkë me dy firma të tjera u bashkuan dhe e fituam me një vlerë plot 808 milionë lekë. Pra, gati 100 mijë euro më shumë se oferta më e ulët. Me një dorë, shteti ka humbur mundësinë që të ndërtojë një kopësht apo një çerdhe!
Dhe, pasi është endur në Gramsh dhe në disa agjenci, Llazo ka fituar sërish tender nga Bashkia e Durrësit, e cila i ka dhënë rreth 100 mijë USD kësaj kompanie për “Rikonstruksion rruga Kastrioti”.
Por, tendera ka fituar edhe në Bashkinë e Fierit, e cila ka bërë tender “shërbimi i prodhimit, ngarkimit dhe transportit të rërës bituminoze”, me fond limit prej 8 000 000. Ose me TVSH rreth 80 mijë euro. Edhe në këtë rast, Llazo s’ka pasur ofertën më të lartë, por sërish Subashi e ka shpallur fitues.
E njëjta bashki dhe kryebashkiak e ka shpallur fitues edhe në tenderin “ndërtim i sistemit të trajtimit dhe largimit të ujërave të përdorura të Spitalit Memorial Fier”, me fond limit 20 971 586 lekë. Në këtë tender Llazo ka garuar me veten!
Të jetë kaq e fuqishme firma e Bishtqethmit?! Provat të çojnë kësaj here te Ministria e Bujqësisë, e cila në vjeshtë ka bërë tender “mbrojtje lumore e zonës perëndimore të qytetit Librazhd”. Fondi limit ishte 56,666,667 lekë. Pra, firma nga Bishtqethmi fiton tender në territorin e Taulant Ballës! Të jetë rastësi?!
Megjithatë, zona e preferuar e Llazo-s ka qenë Myzeqeja. Kësaj herë u zhvendos në Roskovec, ku bashkia e këtij qyteti e shpalli fitues të tenderit “adaptimi i objektit të ish-tualeteve në kopështe dhe çerdhe”. Vlera e këtij tenderi ishte rreth 100 mijë euro.
Në juglindje të Roskovecit, në Poliçan, Llazo ka fituar tenderin me objekt “përmirësim i banesave ekzistuese/ndërtim i ri për komunitete të varfëra dhe të pafavorizuara me fond limit 9.336.195”. “Guvernatori” i Poliçanit, Adriatik Zotkaj, e shpalli fitues, ose më saktë Llazo ka qenë e vetme në garë.
Por, qershia mbi tortë ka qenë tenderi i Fondit Shqiptar të Zhvillimit, me në krye famëkeqin Dritan Agolli, i cili shpalli fitues Llazo-n për tenderin me objekt “ngritja e fermës organike 44 ha me bimë medicinale”, në Bashkinë Belsh”.
Kompania nga Bishqethmi ofroi 278 milionë lekë, ndërsa në tender ka pasur edhe oferta më të ulta.