Një skandal i rëndë po trondit qytetin turistik të Sarandës, ku drejtori i Policisë Bashkiake, Aleksandër Lilo, është në qendër të një sërë akuzash të rënda që përfshijnë korrupsion, shpërdorim detyre, favorizim të ndërtimeve pa leje dhe përvetësim të një mjeti të vjedhur.Burime të sigurta nga organet ligjzbatuese bëjnë me dije se Lilo është subjekt i një hetimi të gjerë që po zhvillohet nga Prokuroria e Sarandës në bashkëpunim me strukturat qendrore antikorrupsion. Hetimet janë përqendruar fillimisht në një rast konkret që përfshin një motorr të markës BMË, me vlerë rreth 30.000 euro, i cili dyshohet të jetë përvetësuar nga zyrtari në fjalë, ndonëse mjeti rezulton i vjedhur.
Hetimet nisën pas një sinjalizimi për një motorr të markës BMË me vlerë rreth 30.000 euro, i cili rezultonte i vjedhur në një shtet të BE-së dhe më pas u lokalizua në Sarandë. Mjeti ishte në përdorim të një të afërmi të Aleksandër Lilos, por hetuesit dyshojnë se drejtori vetë e kishte përvetësuar përmes rrugëve të paligjshme.
Në vijim të hetimeve, emri i Lilos është përmendur në disa raste ku dyshohet se ka bashkëpunuar me individë të përfshirë në veprimtari të paligjshme, duke favorizuar ndërtimet pa leje në zonat më të lakmuara të vijës bregdetare të Sarandës. Këto veprime, janë kryer në shkëmbim të favoreve financiare, duke i shkaktuar dëm të drejtpërdrejtë interesit publik dhe mjedisit natyror të qytetit.
Aleksandër Lilo nuk është një emër i panjohur për drejtësinë shqiptare. Ai rezulton të jetë i arrestuar më parë për akuza që lidhen me korrupsion dhe ka precedentë penalë që hedhin hije të rënda mbi integritetin e tij si funksionar publik. Megjithatë, pavarësisht të kaluarës së tij të errët, ai ka vijuar të mbajë pozita kyçe në administratën vendore, duke ngritur pikëpyetje të mëdha mbi filtrat e emërimeve në poste të tilla me përgjegjësi të lartë.
Sipas të dhënave të siguruara, ai ka qenë i përfshirë në një rrjet të gjerë favorizimi të ndërtimeve pa leje përgjatë bregdetit, duke lehtësuar procedurat për ndërtues të lidhur me grupe kriminale dhe duke mbyllur sytë ndaj shkeljeve të ligjit në këmbim të përfitimeve personale.“Zyra e Policisë Bashkiake ishte kthyer në një ndërmjetës të heshtur mes krimit dhe ndërtuesve informalë,” tha një burim brenda administratës vendore, në kushte anonimiteti. “Ishte e njohur në qytet se për të ndërtuar pa pengesa, duhej të kishte ‘miratimin’ e Lilos.”
Duke parë seriozitetin e çështjes dhe përmasat e përfshirjes së zyrtarëve të tjerë të mundshëm, hetimi duhet të kalojë në kompetencën e Strukturës së Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK), për të hetuar pasurinë e Lilos dhe burimin e saj.Rasti i Aleksandër Lilos është një ilustrim i qartë i krizës së thellë të besimit që ekziston midis qytetarëve dhe institucioneve publike. Mungesa e kontrollit të brendshëm, përzgjedhja politike e zyrtarëve dhe korrupsioni i rrënjosur thellë kanë krijuar një situatë ku ligji zbatohet vetëm për më të dobëtit.
Nëse hetimet arrijnë të vërtetojnë akuzat e ngritura, ky rast mund të shërbejë si një pikë kthese për Sarandën – ose si një rast për të treguar se shteti funksionon dhe e lufton korrupsionin, ose si një dëshmi e radhës që përforcon pandëshkueshmërinë e zyrtarëve të lartë.
Nëse Shqipëria dhe SPAK dëshiron me të vërtetë të shkundë themelet e korrupsionit të institucionalizuar, hetimi i Aleksandër Lilos duhet të jetë një prioritet kombëtar. Ky nuk është thjesht një rast abuzimi me detyrën – është një pasqyrë e qartë e kapjes së shtetit nga interesat e ngushta personale dhe kriminale.
I emëruar në krye të Policisë Bashkiake të Sarandës, Lilo ka shfrytëzuar pozitën për të ndërtuar një rrjet të gjerë favorizimi, përvetësimi dhe mbulimi të veprimtarive të paligjshme. Me një të kaluar të njohur për drejtësinë dhe precedentë penalë për korrupsion, Lilo ka arritur sërish të rikthehet në pushtet, duke ngritur pyetje serioze për mekanizmat e përzgjedhjes së zyrtarëve publikë dhe filtrat institucionalë që duhet të parandalojnë rikthimin e individëve me histori kriminale.
Sipas informacioneve të siguruara nga burime ligjzbatuese, Lilo është subjekt hetimi për përvetësimin e një motori BMË me vlerë 30.000 euro, të vjedhur në një shtet të BE-së dhe të lokalizuar në përdorim të një të afërmi të tij.Ai akuzohet për favorizimin sistematik të ndërtimeve pa leje në zonat më të lakmuara të Sarandës, në këmbim të favoreve financiare nga ndërtues të lidhur me krimin.Strukturat që ai drejton janë kthyer në një urë të heshtur midis krimit të organizuar dhe ndërtimit informal.Këto nuk janë thjesht akuza morale – janë krime që dëmtojnë rëndë interesin publik, mjedisin dhe të ardhmen e zhvillimit të qëndrueshëm të qyteteve si Saranda.
Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar është ngritur me një qëllim të vetëm: të luftojë korrupsionin në nivelet më të larta. Rasti i Aleksandër Lilos është një provë e drejtpërdrejtë për integritetin dhe seriozitetin e kësaj strukture.
Nëse SPAK nuk ndërhyn me një hetim të thelluar dhe të pavarur, do humbasë besueshmërinë në sytë e qytetarëve të ndershëm që shpresojnë për drejtësi.Do përforcojë perceptimin e rrezikshëm se zyrtarët e lartë janë të paprekshëm.Do dërgojë një mesazh negativ se edhe me precedentë penalë, është e mundur të mbash poste të larta përmes lidhjeve dhe korrupsionit.