Dëshira Qato, një zyrtare e korruptuar e administratës vendore që ushtron funksione në Bashkinë e Kavajës në sektorin e urbanistikës dhe pronave, është një nga emrat që prej vitesh shoqërohet me dyshime dhe polemika lidhur me aktivitetin e saj në administratën publike dhe lidhjet e mundshme me interesa ekonomike në fushën e ndërtimit. Sipas të dhënave të disponuara dhe dokumenteve të ndryshme administrative, kjo zyrtare është përmendur në disa raste hetimore që lidhen me ndërtimet dhe ushtrimin e detyrës publike, ndërsa aktiviteti i saj vazhdon edhe sot në strukturat e pushtetit vendor.
Emri i saj është përmendur në hetime të ndryshme të prokurorisë që lidhen me dyshime për shkelje në fushën e ndërtimit dhe administrimit të detyrës publike. Megjithatë, pavarësisht këtyre dyshimeve dhe procedimeve të mëparshme, ajo vazhdon të mbajë funksione në administratë, fakt që ka ngritur vazhdimisht pikëpyetje mbi mënyrën se si janë trajtuar këto çështje dhe mbi transparencën institucionale që duhet të shoqërojë rastet e zyrtarëve publikë.
Një nga episodet më të diskutuara lidhet me ngjarjen tragjike pas tërmetit të 26 nëntorit 2019 në Shqipëri, kur në hotelin “Vila Palma” në Durrës humbën jetën 17 persona. Në atë kohë u arrestuan pronarët e hotelit, mes të cilëve edhe Dëshira Qato dhe bashkëshorti i saj Arben Qato. Ngjarja solli hapjen e hetimeve për shkelje të mundshme të rregullave të ndërtimit dhe përgjegjësive që lidhen me sigurinë e strukturave ndërtimore. Megjithatë, mënyra se si përfunduan procedimet dhe trajtimi i mëtejshëm i kësaj çështjeje kanë qenë objekt debatesh dhe dyshimesh në opinionin publik.
Në të njëjtën kohë, gjatë periudhës kur ajo ka ushtruar detyrën si drejtoreshë në sektorin e urbanistikës në Bashkinë e Kavajës, emri i saj është përmendur në hetime të tjera që lidhen me dyshime për shpërdorim detyre dhe dhënie të lejeve të ndërtimit në zona bregdetare. Këto procedime u zhvilluan në kuadër të hetimeve të prokurorisë për shkelje të mundshme në fushën e urbanistikës dhe menaxhimit të territorit.
Një tjetër element që ka ngritur dyshime lidhet me aktivitetin e saj privat paralel me detyrën publike. Sipas të dhënave të regjistrit tregtar, Dëshira Qato rezulton e lidhur me një aktivitet biznesi në fushën e kolaudimit të ndërtimeve dhe rrugëve me numër NIPT-i K41817502K. Kjo situatë ngre dyshime për konflikt të mundshëm interesi, pasi funksioni publik në urbanistikë dhe aktiviteti privat në sektorin e ndërtimit mund të krijojnë një ndërthurje interesash që kërkon transparencë dhe verifikim institucional.
Në qendër të vëmendjes është edhe bashkëshorti i saj, Arben Qato, i cili sipas të dhënave të regjistrit të bizneseve rezulton i përfshirë në disa subjekte tregtare. Mes tyre përmenden aktivitete të ndryshme ekonomike, duke përfshirë subjektin me NIPT M11725511A, aktivitet si ekspert privat zjarrfikës me NIPT L01311057H, aktivitet tregtar me pakicë veshjesh, si dhe subjektin UNIVERSAL ENGINEERING 08 me NIPT K91420501K që operon në fushën e ndërtimit dhe shërbimeve teknike. Gjithashtu rezultojnë të regjistruara edhe subjekte të tjera me NIPT K31729508W dhe K31510067R, për të cilat nuk rezulton aktivitet i deklaruar publikisht.
Rrjeti i bizneseve të lidhura me këtë familje shtrihet edhe tek gjenerata e re. Dy djemtë e familjes, Klajd Qato dhe Kristi Qato, rezultojnë të përfshirë në disa kompani të regjistruara në Shqipëri. Klajd Qato figuron si administrator, ortak ose aksionar në disa subjekte tregtare, ndër të cilat THE KARL SHPK me NIPT M62514801C, e regjistruar në Tiranë në vitin 2026; EPIDAMN-C SHPK me NIPT M44102803R e regjistruar në Vlorë në vitin 2024; KLAKER CONSTRUCTION SHPK me NIPT M42522802C; EPIDAMN-B SHPK me NIPT M12617801P; si dhe EPIDAMN-A SHPK me NIPT L91422505H të regjistruar në Durrës. Po ashtu, ai rezulton i regjistruar edhe si person fizik me NIPT L92718802P.
Këto kompani operojnë kryesisht në sektorin e ndërtimit dhe aktiviteteve të lidhura me zhvillimin e pasurive të paluajtshme në qytete si Tiranë, Durrës dhe Vlorë. Shtrirja e këtij aktiviteti ekonomik dhe vlera e investimeve të lidhura me këto subjekte kanë ngritur dyshime dhe pyetje mbi burimin e kapitalit dhe lidhjen e mundshme me aktivitetin e zyrtarëve publikë dhe burime tw cilat rrjedhin nga korrupsioni.
Për këto arsye, SPAK dhe organet e tjera të drejtësisë, nw vwnd qw tw kryejnë verifikime të plota mbi aktivitetin ekonomik të lidhur me këtë familje, mbi burimin e pasurive dhe mbi çdo konflikt të mundshëm interesi që mund të lindë nga ndërthurja e funksioneve publike me aktivitetin privat në sektorë të ndjeshëm si ndërtimi dhe urbanistika vijojnw tw lejonw njw oktapod tw rrezikshwm nw brigjet e adriatikut.
Megjithë këto të dhëna për afer akorruptive dhe pastrim parash të cilat kërkojnë hetim serioz, deri më sot nuk rezulton që SPAK, të ketë bërë publik nisjen e një hetimi të plotë për këtë çështje. Kur bëhet fjalë për një zyrtare publike të lidhur me sektorin e urbanistikës dhe për një rrjet aktivitetesh ekonomike në fushën e ndërtimit, mungesa e një hetimi të qartë nga institucionet e drejtësisë ngre pikëpyetje të forta mbi funksionimin real të mekanizmave të kontrollit dhe luftës kundër korrupsionit.
Këto rrethana kërkojnë jo vetëm verifikime formale, por një hetim të thelluar financiar për të sqaruar çdo element që lidhet me konfliktin e interesit, burimin e kapitalit të kompanive të përmendura dhe çdo përfitim të mundshëm që mund të ketë lindur nga ndërthurja e funksioneve publike me aktivitetin privat. Në një shtet që pretendon standarde të barabarta para ligjit, raste të tilla nuk mund të mbeten pa përgjigje institucionale.